Πληθυσμιακό SOS για τη Χαλκιδική: Ερημώνουν τα Χωριά – Συναγερμός για τη Φυγή των Νέων
Επιμέλεια Αναστασία Δεκάκη
Η μεγάλη έρευνα για τη δημογραφική κρίση στην Κεντρική Μακεδονία φέρνει στο φως ανησυχητικά στοιχεία ειδικά για τη Χαλκιδική, η οποία χάνει πληθυσμό με ταχύτερους ρυθμούς από κάθε άλλη περιοχή.
Η Χαλκιδική, ένας από τους πιο εμβληματικούς τουριστικούς προορισμούς της χώρας, βρίσκεται αντιμέτωπη με μια σιωπηλή αλλά βαθιά κρίση: την πληθυσμιακή κατάρρευση. Παρά τη θερινή της εικόνα ως «ζωντανής» περιοχής, η πραγματικότητα τον χειμώνα είναι εντελώς διαφορετική, με τα χωριά να αδειάζουν και τον μόνιμο πληθυσμό να μειώνεται σταθερά.
Τα στοιχεία της νέας έρευνας που παρουσιάστηκε από την Αντιπεριφερειάρχη Υγείας Μελίνα Δερμεντζοπούλου και τον διευθυντή Ερευνών της Palmos Analysis, Πασχάλη Τεμεκενίδη, δείχνουν ότι η πλειονότητα των δήμων της Χαλκιδικής καταγράφουν μειώσεις άνω του 10%, ενώ ορισμένες περιοχές προσεγγίζουν ακόμη και το 15%.
Μόνη εξαίρεση αποτελεί η Κασσάνδρα, η οποία εμφανίζει μικρή σταθερότητα, χάρη κυρίως στον τουρισμό και τις εποχικές θέσεις εργασίας.
Οι Παραγωγικές Ηλικίες Λείπουν – Η Νεολαία Φεύγει
Το πιο ανησυχητικό στοιχείο είναι ότι η Χαλκιδική δεν χάνει απλώς πληθυσμό· χάνει το πιο παραγωγικό κομμάτι της κοινωνίας.
- Οι ηλικίες 30–39 ετών μειώθηκαν κατά 26,5% σε επίπεδο Περιφέρειας, με τη Χαλκιδική να βρίσκεται πάνω από τον μέσο όρο.
- Οι νέοι 18–35 ετών είτε μεταναστεύουν στην Αθήνα, είτε φεύγουν στο εξωτερικό, είτε βρίσκουν μόνιμη εργασία σε αστικά κέντρα.
- Το 30% δηλώνει ότι αναβάλει την τεκνοποίηση λόγω οικονομικών δυσκολιών.
Οι γονείς στη Χαλκιδική επιβεβαιώνουν το πρόβλημα: μεγάλο ποσοστό δηλώνει ότι τα παιδιά τους έχουν ήδη φύγει ή σχεδιάζουν να φύγουν, αναζητώντας καλύτερες αμοιβές και σταθερό επαγγελματικό περιβάλλον.
Χαλκιδική δύο ταχυτήτων: Τουρισμός vs. Μόνιμη Κατοίκηση
Η έρευνα αναδεικνύει ένα ακόμη χαρακτηριστικό φαινόμενο στη Χαλκιδική: την οξεία αντίθεση μεταξύ της θερινής υπερπληθυσμιακής έκρηξης και της χειμερινής απογύμνωσης.
Παρά τα χιλιάδες εξοχικά και τον τουρισμό που ανθεί, οι μόνιμοι κάτοικοι μειώνονται και γηράσκουν.
Οι κάτοικοι της Χαλκιδικής αναφέρουν ως σημαντικότερα προβλήματα:
- Υποβάθμιση υπηρεσιών υγείας, ιδιαίτερα στους ορεινούς και απομακρυσμένους οικισμούς.
- Μειωμένες δυνατότητες παιδείας και επαγγελματικής κατάρτισης.
- Έλλειψη σταθερών, καλά αμειβόμενων θέσεων εργασίας εκτός τουριστικής περιόδου.
- Δυσκολία πρόσβασης σε υπηρεσίες λόγω μεγάλης απόστασης από τη Θεσσαλονίκη.
Όλα αυτά ενισχύουν το «κύμα διαρροής» νέων προς άλλες περιοχές.
Γιατί η κατάσταση επιδεινώνεται
Σύμφωνα με την έρευνα:
- Το 69% των κατοίκων δηλώνει ότι η ακρίβεια είναι το σοβαρότερο πρόβλημα της καθημερινότητας.
- Το 70% αναφέρει ότι «τα βγάζει πέρα ίσα-ίσα».
- Το 53% θεωρεί την έλλειψη αξιοπρεπών αμοιβών τον βασικό λόγο για τον οποίο η Χαλκιδική χάνει νέους ανθρώπους.
Η γενική εικόνα είναι μια Περιφερειακή Ενότητα που, ενώ παράγει πλούτο χάρη στον τουρισμό, δεν μπορεί να συγκρατήσει τον μόνιμο πληθυσμό της.
Τι ζητούν οι πολίτες – Τα τέσσερα κλειδιά για την αναστροφή του προβλήματος
Οι κάτοικοι της Χαλκιδικής, όπως και της υπόλοιπης ΠΚΜ, ζητούν άμεσα:
- Αύξηση επιδομάτων τεκνοποίησης και παιδιού
- Κίνητρα παραμονής για νέους εργαζόμενους
- Λύσεις στο στεγαστικό πρόβλημα, ιδιαίτερα για τα νέα ζευγάρια
- Κίνητρα προς τις επιχειρήσεις για δημιουργία ποιοτικών, σταθερών θέσεων εργασίας
Η Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας έχει ήδη ανακοινώσει ότι θα εκπονήσει Περιφερειακό Σχέδιο Δράσης με βάση τα ευρήματα της έρευνας.
Το μέλλον της Χαλκιδικής εξαρτάται από τους νέους της
Το συνολικό μήνυμα είναι σαφές: η Χαλκιδική χρειάζεται πολιτικές που θα στηρίζουν μόνιμη κατοίκηση, όχι μόνο εποχική οικονομική δραστηριότητα.
Αν η τάση δεν αναστραφεί, περιοχές με ιστορία και ζωντάνια κινδυνεύουν να ερημώσουν σταδιακά — με συνέπειες που θα επηρεάσουν και τον τουρισμό και την τοπική αγορά και την κοινωνική συνοχή.
Η δημογραφική κρίση δεν είναι πρόβλημα του μέλλοντος. Είναι ήδη εδώ.
Και η Χαλκιδική βρίσκεται στην πρώτη γραμμή.
